Next
Çocuklarda idrar kaçırmanın yalnızca gece, yalnızca gündüz ya da hem gece hem gündüz şeklinde görülebileceğini belirten Çocuk Nefrolojisi Uzmanı Prof. Dr. Ozan Özkaya, bu durumun özellikle belirli yaş dönemlerinden sonra mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
İstinye Üniversitesi Liv Hospital Bahçeşehir Çocuk Nefrolojisi Uzmanı Prof. Dr. Ozan Özkaya, çocukluk döneminde sık karşılaşılan idrar kaçırma sorununun farklı nedenlere bağlı olarak ortaya çıkabileceğini ifade ederek, altta yatan hastalıkların erken dönemde tespit edilmesinin büyük önem taşıdığını vurguladı.
Çocuklarda idrar kontrolü kaç yaşında gelişir?
Çocuklarda idrar kaçırmanın yalnızca gece görülen nokturnal enürezis, yalnızca gündüz ya da hem gece hem gündüz şeklinde ortaya çıkabileceğini dile getiren Prof. Dr. Özkaya, mesane kontrolünün gelişim sürecine ilişkin önemli bilgiler verdi.
Prof. Dr. Özkaya, “1-2 yaş arasında mesane doluluğunun fark edilmesi başlarken, işemenin kontrolü genellikle 2-3 yaş arasında gelişir. Ancak bu sürecin dışında devam eden kaçırmalar mutlaka değerlendirilmelidir” dedi.
Gündüz idrar kaçırma önemli hastalıkların habercisi olabilir
Gündüz idrar kaçırmanın farklı nedenlere bağlı gelişebileceğini belirten Prof. Dr. Özkaya, bu durumun bazen ciddi hastalıkların belirtisi olabileceğine dikkat çekti.
Prof. Dr. Özkaya, “Gündüz ya da hem gündüz hem gece idrar kaçırma; nörojenik ve anatomik bozukluklar gibi yapısal nedenlerden ya da fonksiyonel sorunlardan kaynaklanabilir. En sık görülen işeme bozukluğu ise aşırı aktif mesanedir” ifadelerini kullandı.
Aşırı aktif mesane çocuklarda sık görülüyor
Aşırı aktif mesanesi olan çocukların gün içinde sık ve az miktarda idrar yaptığını söyleyen Prof. Dr. Özkaya, bu çocuklarda ani idrara çıkma hissinin belirgin olduğunu kaydetti.
Prof. Dr. Özkaya, “Bu çocuklarda ani idrara çıkma hissi olur ve yetişemediklerinde kaçırma görülebilir. Çocuklar bu durumu önlemek için bacak çaprazlama, çömelme gibi tutma manevraları yapabilir” dedi.
Tuvaleti ertelemek enfeksiyon riskini artırabilir
İşeme ertelemesi olarak da bilinen az aktif mesane durumuna değinen Prof. Dr. Özkaya, bazı çocukların oyun sırasında ya da okulda tuvalete gitmeyi ertelediğini söyledi.
Bu durumun uzun vadede sağlık sorunlarına yol açabileceğini ifade eden Özkaya, “Bazı çocuklar oyun veya okul sırasında tuvalete gitmeyi erteler. Bu çocuklar günde 3’ten az idrara çıkar, mesane aşırı dolduğunda taşma şeklinde idrar kaçırma görülebilir. Uzun vadede mesanede idrar kalması enfeksiyon riskini artırır” diye konuştu.
Disfonksiyonel işeme ve gülme inkontinansı da görülebiliyor
Çocuklarda idrar kaçırmaya yol açan durumların yalnızca aşırı aktif mesane ya da işeme ertelemesiyle sınırlı olmadığını belirten Prof. Dr. Özkaya, disfonksiyonel işeme ve gülme inkontinansının da görülebileceğini ifade etti.
Özellikle kız çocuklarında gülme sırasında ani idrar kaçırmanın ortaya çıkabildiğini belirten Prof. Dr. Özkaya, bu tür belirtilerin aileler tarafından dikkate alınması gerektiğini söyledi.
Bu belirtiler dikkate alınmalı
İdrar kaçırma şikayeti olan çocuklarda detaylı değerlendirme yapılması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Özkaya, bazı belirtilerin işeme bozukluğu açısından önemli ipuçları verebileceğini belirtti.
Prof. Dr. Özkaya, “Sık tuvalete gitme, günde 7’den fazla idrara çıkma, seyrek idrara çıkma, günde 3’ten az idrara çıkma, ani sıkışma hissi, idrar başlatmada zorluk, kesik kesik işeme ve zayıf akım gibi belirtiler varsa işeme bozukluğu açısından değerlendirme yapılmalıdır” uyarısında bulundu.
Tanıda basit yöntemler yol gösteriyor
Tanı sürecinde çocuğun işeme ve dışkılama alışkanlıklarının ayrıntılı şekilde sorgulanmasının büyük önem taşıdığını belirten Prof. Dr. Özkaya, ailelerin bu süreçte gözlemlerinin yol gösterici olduğunu söyledi.
Prof. Dr. Özkaya, “Çocukların en az iki gün süreyle idrar alışkanlıklarını kaydettiği günlükler oldukça faydalıdır. Ayrıca tam idrar tetkiki, ultrasonografi ve üroflowmetre gibi yöntemlerle değerlendirme yapılabilir. Gerekli durumlarda ileri tetkiklere başvurulabilir” dedi.
Tedavi altta yatan nedene göre planlanıyor
Çocuklarda idrar kaçırmanın tedavi edilmesi gereken bir durum olduğunun altını çizen Prof. Dr. Özkaya, tedavi sürecinin altta yatan nedene göre belirlendiğini ifade etti.
Prof. Dr. Özkaya, “Tedavi altta yatan nedene göre değişir. Mesane eğitimi, kabızlığın önlenmesi, pelvik taban egzersizleri ve biofeedback gibi yöntemler uygulanabilir. Gerekli durumlarda ilaç tedavisi de devreye girer” açıklamasında bulundu.
Erken müdahale böbrek hasarını önleyebilir
Tedavi edilmeyen işeme bozukluklarının ilerleyen süreçte ciddi sağlık sorunlarına neden olabileceğini belirten Prof. Dr. Özkaya, erken tanı ve tedavinin önemine dikkat çekti.
İşeme bozukluklarının idrar yolu enfeksiyonu, reflü ve böbrek hasarı gibi komplikasyonlara yol açabileceğini ifade eden Özkaya, “Ayrıntılı değerlendirme ve erken tedavi ile bu komplikasyonların önüne geçmek mümkündür” dedi.
Aileler ihmal etmemeli
Uzmanlar, çocuklarda idrar kaçırmanın her zaman basit bir alışkanlık ya da geçici bir durum olarak görülmemesi gerektiğini belirtiyor. Özellikle gündüz idrar kaçırma, ani sıkışma hissi, sık ya da seyrek idrara çıkma, idrar yaparken zorlanma ve tekrarlayan enfeksiyon gibi belirtiler varsa çocuk nefrolojisi uzmanına başvurulması öneriliyor.
Çocukluk döneminde erken dönemde fark edilen ve doğru şekilde değerlendirilen idrar kaçırma sorunları, uygun tedavi yöntemleriyle kontrol altına alınabiliyor. Uzmanlara göre ailelerin bu konuda dikkatli olması, çocuğun hem fiziksel sağlığı hem de psikolojik gelişimi açısından büyük önem taşıyor.
